تاریخ ایران (68) : قضاوت پیرنیا درباره نوشته های گزنفون راجع به فتوحات کوروش

قضاوت پیرنیا درباره نوشته های گزنفون راجع به فتوحات کوروش

تاریخ ایران (بخش68)

"پس از آنکه نوشته های هرودوت و غیره راجع به فتوحات کوروش در آسیای صغیر ذکر شد مقتضی است مضامین نوشته های گزنفون هم در باب کارهای این شاه ، چنانکه نویسنده ی مزبور در سیروپدی شرح داده ، ذکر شود . او در جزءیاتی داخل شده که دیگران ننوشته اند و اگر تمامی این کیفیات را نتوان وقایع تاریخی دانست این هم معلوم است که تمامی نوشته های گزنفون را هم نمی توان نتیجه ی تخیلات او درباره ی کوروش به شمار آورد ؛ زیرا اولا نوشته های نویسنده ی مزبور راجع به وقایع مهمی مانند قشون کشی به لیدیه ، تسخیر سارد ، محاصره ی بابل و تسخیر آن ، اساسا با نوشته های هرودوت مخالفت ندارد . ثانیا گزنفون ، راجع به ترتیبات و تشکیلاتی که کوروش داده ، در موارد زیاد گوید که این ترتیبات را اکنون هم شاه یا شاهان حفظ کرده ، مجری می دارند . بنابراین اگر در باب اسامی بعض اشخاص و مردمان و نیز راجع به کیفیاتی ، در صحت نوشته های او تردید داشته باشیم جای تردید نیست که ترتیبات و تشکیلات را گزنفون ، موافق آنچه که در موقع بودن خود در مستملکات ایران در آخر قرن پنجم ق . م مشاهده کرده نوشته ؛ و اگر هم با ترتیبات زمان کوروش صدق نکند لااقل به زمان اردشیر دوم هخامنشی مربوط بوده ، بطور کلی اوضاع آن زمان را می نماید . گذشته از این ملاحظات ، راجع به بعض وقایع مثلا تسخیر ارمنستان در زمان کوروش ، هرودوت و کتزیاس هیچ گونه اطلاعاتی نمی دهند . بنابراین از مورخین یونانی که به زمان کوروش بالنسبه نزدیک بودند یگانه منبع اطلاعات ما نسبت به اینگونه وقایع ، همانا نوشته های گزنفون است . بهرحال نوشته های او را نمی توان کنار گذارد ."

حسن پیرنیا ، ایران باستان ، جلد اول ، انتشارات افراسیاب ، چاپ نهم ، صص 290 - 289

تذکر :

1 . این مطلب ، تنها ، نقل بخشی از تاریخ (از زبان مورخان) ، و صرفا جهت اطلاع مردم از تاریخ بوده ؛ و به معنای باستانگرایی یا همراهی با باستانگرایان یا سلطنت طلبان نیست .

2 . پان ها - خصوصا پانترک ها - و کوروش پرستان ، هر دو ، سانسورچی و تحریفگر تاریخ اند . عده ای شان مزدور دشمن ، و عده ای فریب خورده یا ناآگاهند .

3 . تاریخ هر کشور ، مجموعه ای از نقاط قوت و ضعف است .

4 . اسلام کامترین دین است . دینی که به ایران و ایرانی ، هدایت ، قدرت ، پیشرفت ، عدالت اجتماعی ، دوستی و اتحاد بی نظیر داد .

5 . در کنار اسلام و اعتقادات اسلامی - که "مهمترین" مولفه قدرت نرم ایران است - سابقه ی تمدنی را هم به عنوان "یکی از" مولفه های قدرت نرم ایران باید به یاد داشت .

6 . هیچ حکومت شاهنشاهی تاکنون نتوانسته به اندازه ی جمهوری اسلامی ، عدالت ، آزادی بیان ، شایسته سالاری ، دموکراسی ، فرصت پیشرفت و هدایت ، و فرصت و اختیار تعیین سرنوشت خود و کشور را برای مردمش فراهم کند .

###############

کانال حقیقت

https://telegram.me/haghighat1357